Grand Cru wijnen – het neusje van de zalm

Waar komt het begrip Grand Cru vandaan?

Het idee achter Grand Cru is al eeuwenoud: sommige stukken wijngaard geven consequent betere wijn dan andere. Door verschillen in bodem, ligging, helling en microklimaat zagen wijnmakers dat bepaalde percelen meer concentratie, finesse en complexiteit opleverden.

In Bourgogne brachten monniken tijdens de middeleeuwen deze kwaliteitsverschillen nauwkeurig in kaart. Ze noteerden welke “climats” (kleine wijngaardpercelen) de beste wijnen gaven. Daaruit ontstond later de hiërarchie met onder andere Premier Cru en Grand Cru Bourgogne.

In Bordeaux rangschikten handelaren in de 18e en 19e eeuw de wijnen naar reputatie en prijs, wat later leidde tot officiële classificaties met Grand Cru Classé en zelfs Premier Grand Cru Classé in bepaalde gebieden. Uiteindelijk werden deze observaties vastgelegd in wettelijke systemen, waarin Grand Cru bovenaan de hiërarchie kwam te staan als aanduiding voor de allerbeste terroirs of domeinen.

Grand Cru in verschillende wijnregio’s

De term Grand Cru wordt in elke regio net anders gebruikt:

• Bourgogne: Grand Cru duidt specifieke wijngaarden aan, zoals Romanée-Conti, Chambertin, Montrachet of Corton-Charlemagne. Dit zijn de absolute topstukken van de streek en vormen de kern van wat we Grand Cru Bourgogne noemen.
• Champagne: hier verwijst Grand Cru naar dorpen (crus) met de hoogste beoordeling. Druiven uit Grand Cru-dorpen worden gezien als de beste basis voor topchampagne. Een voorbeeld is Champagne Mailly Grand Cru, afkomstig uit een volledig als Grand Cru geklasseerd dorp.
• Elzas (Alsace): Grand Cru is een classificatie voor geselecteerde wijngaarden, vooral bekend om aromatische witte wijnen van Riesling, Gewurztraminer, Pinot Gris en Muscat.
• Bordeaux: termen als Grand Cru Classé en Premier Grand Cru Classé slaan op geclassificeerde châteaux/domeinen, bijvoorbeeld in de Médoc, Sauternes of Saint-Émilion. Dit zijn de bekendste voorbeelden van Grand Cru Bordeaux.

Buiten Frankrijk wordt “Grand Cru” soms gebruikt als marketingterm, maar dan gaat het meestal niet om een officiële, beschermde classificatie zoals bij de klassieke Franse Grand Cru wijn.